Deprem öncesinde, sonrasında ve enkaz altında ne yapılmalı?

TÜKENMEZ HABER - 30 Ekim Cuma günü İzmir'in Seferihisar ilçesinde meydana gelen 6.6 büyüklüğündeki depremin hemen ardından GEA Arama Kurtarma ekibi, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) koordinasyonunda yürütülen arama kurtarma ve insani yardım çalışmalarına destek vermek üzere bölgeye ulaştı. GEA Arama Kurtarma ekibinin, Perinçek ailesini enkaz altından çıkarması medyada geniş yer bulmuştu.

Tükenmez Haber'e konuşan GEA Arama Kurtarma Takım Lideri Erkan Ataker, Perinçek ailesi ile nasıl iletişim kurduklarını ve daha sonra gelişen süreci anlattı.

'ANİDEN ALDIĞIN HABER BÜTÜN HAYATINI DURAKLATMANA NEDEN OLABİLİR'

- Arama kurtarma ekibinin bir parçası olmak ne demek?

Bir hayat yaşıyorsun ve o hayatı yaşarken aniden aldığın haber senin bütün hayatını duraklatmana neden olabilir. Plansız bir şekilde hayatını bir süre durduruyorsun ve bu durum her an başına gelebilir. 

Bu deprem hatırlayacağımız üzere 29 Ekim Cumhuriyet Bayramından 1 gün sonra gerçekleşti. Ben ve bildiğim ekipten bazı arkadaşım rutin yaşantımızın dışında bölgede farklı yerlerde bulunuyorduk. Örneğin ben yola çıkmış Karacabey'e gidiyordum ve bir anda hepimiz kendimizi İzmir'de bulduk. Ve hatta İstanbul Ekibimiz daha İzmir’e varamadan bölgedeydik. İzmir Ekibimize dahil olarak çalışmalara katıldık. İzmir depremi, göreceli olarak hasar bakımından sınırlı bir depremdi; arama kurtarma çalışmaları 4-5 günde büyük ölçüde tamamlandı. Ancak bu her zaman böyle olmuyor. Örneğin 2001 yılında deprem sonrası El Salvador'a gittim, 15 gün sonra geldim. Bu ne demek? Hayatının akışı aniden değişebilecek gibi yaşıyorsun. İşyerinde ailende bu dengeyi kurabilmek çok emek ve karşılıklı anlayış gerektiriyor. O nedenle bugüne kadar bana sürekli destek olan aileme ve iş arkadaşlarıma bu vesile ile şükranlarımı sunuyorum.

'ANLATMASI ÇOK ZOR BİR DUYGU, LİTERATÜRDE ADI YOK'

- Arama kurtarma çalışmaları sırasında duygu durumunuzu nasıl koruyorsunuz?

Felsefe çalışmak, yaşamı ve hayatı sorgulamak oradaki duygu durumunu kontrol etmeni sağlıyor. Arama kurtarma ekibinin bir parçası olarak, gücünü bir an evvel ulaşarak orada bir çalışma yapmak için harcıyorsun. İçeride canlı bekleyen birisini dışarı almayı başarmışsın, bu iyi bir şey, bir başarı kesinlikle. Oradaki bekleyen cana dokunma fırsatı olmuş. Ama bunun adı 'mutluluk' ya da 'gurur' değil. Geçen gün Koordinatörümüz Umut Bey ile konuşuyorduk, anlatması çok zor olan bir duygu, literatürde adı yok.

'İSTANBULLULAR OLARAK ÇOK CESUR İNSANLARIZ'

- Enkaz altında kalan depremzede hem psikolojisini hem de vücut direncini nasıl sağlam tutabilir? İstanbul'da yaşayan yurttaşlar, olası İstanbul Depremi'nde enkaz altında yardım beklerken öleceğini düşünüyor...

İstanbullular olarak bizler çok cesur insanlarız. İstanbul'da deprem olacağını biliyoruz ve İstanbul'u terk etmiyoruz. Böyle bir şeye cesaretimiz varsa eğer, tedbir almamız da gerekiyor. Evin doğru dekore edilmesi gerekiyor, afet planının olması gerekiyor, deprem çantası olması gerekiyor (altı ayda bir güncellenmeli). Ve de yüreğimizdeki 'altın sandığı' hep dolu tutmalıyız. Evet, insanların aslında adını koyamadığı zor zamanlarda hatırladığı güzel anıların depolandığı bir 'altın sandığı' vardır. Hayatında çok mutlu olduğun bir anı gözünün önüne getirdiğinde seni alır daha yükseklere taşır. Böyle zamanlarda olumlu düşünmek yüksek fikirlere tutunmak bize iyi gelecektir.

Enkaz altında kaldıysanız, tişörtünüzü yukarıya doğru kaldırıp tozun ağzınıza ve burnunuza girmesini engelleyebilirsiniz. Suyunuz yanınızdaysa ağzınızı çalkalayabilirsiniz. Enerjimizi boşa harcamamalıyız. Bilmeliyiz ki; dünyanın herhangi bir yerinde bir deprem olduğunda GEA Arama Kurtarma ekibi oraya giderdi. İstanbul'da bir deprem olduysa bu kez bizler kazazede durumunda olabiliriz ama hem ülkemizin hem de dünyanın her yerinden arama kurtarmacı dostlarımız gelecek ve emin olun ki enkaz altında kalan canlıları enkaz altından çıkarmak için ellerinden geleni yapacaklar. Enkaz altında kaldıysak, onlar gelene kadar sabretmemiz gerekiyor. 

Tilki uykusunda bekleyeceksiniz. Kendimizi yormuyoruz, enerjimizi boşa sarfetmiyoruz. Arama kurtarma ekipleri "Sesimi duyan var mı?" deyip, kocaman bir çekici alır ve oradaki betonlara iki-üç kere vurur, durur bir daha vurur. O ritmik sesi duyduğunuz zaman elinize bir taş parçası, kemerinizin tokası, yüzüğünüz, saatiniz gibi sert bir şeyi alıp yanınızdaki bir nesneye aynı şekilde vurmalısınız. Arama kurtarma ekibi, yerini teyit etmeye çalışır ve lokasyonu bulduktan sonra kurtarma işlemi başlar.

'20 SAATE YAKIN SÜREN BİR SÜREÇTİ'

- İzmir depreminde GEA ekibi olarak Perinçek ailesini enkaz altından çıkarmanız medyada geniş yer buldu. Perinçek ailesi ile nasıl iletişim kurdunuz? (telefonla, depremzedenin duvara vurması ile ya da sözel olarak) Aile ile ilk iletişimi kurduktan sonra gelişen süreç nasıl oluyor? Kaç saatinizi aldı? Arama-kurtarma ekibinin, depremzede ile kurmuş olduğu iletişimden itibaren gelişen süreci anlatır mısınız?

Önce tıkırtılar geldi. Sonra İBB İtfaiyesi ile birlikte Seher'in bulunduğunu düşündüğümüz yandaki boşluktan girilebilecek bir hatta devamında ikinci tüneli açmaya başladık. Molozları temizledikten sonra içeriden bir inilti gelmeye başladı. Biraz daha ilerledik ve Seher'in sesini duymaya başladık Takım liderlerimizden Cem Seher’le konuşmaya başladı. Depremden 15 dk önce alışveriş için evden çıkan Seher’in eşi Oğuz başından itibaren yanımızda büyük bir soğuk kanlılıkla dimdik durdu. Mimarımız Mehmet Beye evin ve odanın detaylı krokisini çizdirdi. Biz tünelde önümüze çıkan çekyat perde vs. kendisi ile teyitleşerek doğru dairede olduğumuz anladık. 20 saate yakın bir süreçti.

Seher, "Çocuklar yanımda" dedi ama bu çocukların sağ olduğu anlamına da gelmiyor, hayatını kaybettiği anlamına da gelmiyor. Arama kurtarma çalışmalarını en hızlı şekilde yapıyoruz, zaman kaybetmemeye çalışıyoruz. Kazazedeye ulaştığımızda, ilk temas anında hemen UMKE'yi çağırıyoruz. Türkiye’deki prosedür bu şekilde. UMKE, kazazedeye hemen damar yolu açıyor ve serum bağlıyor.

Biz Oğuz ile konuştuğumuzda hep gerçekçi olmayı sürdürüyorduk. “Bir bildiğin mi var bana söylemiyorsun” diyordu. İçeriden bir kişiyi dışarıya sağlam çıkarmış oluncaya ve hatta enkazdan çıkarılan kişinin hastaneden sağlam çıktığı haberini alıncaya kadar hiçbir şeyden emin olamayız. Biz, Seher'in sesini duyuyoruz ama yanına ulaştığımızda belki bir yerlere sıkışmış olacak ve o bölgede crush (ezilme) sendromu gelişecek.  Şükürler olsun ki böyle bir durumla karşılaşmadık. Seher üç çocuğu ile çekyat ve konsolun arasında yere uzanmıştı, bir bakıma bilerek veya bilmeden en doğru hareketi yapmış çocukları ile cenin pozisyonu almıştı. Evin en küçük kızı Elif ise Seher’in söylediğine göre bu noktadan uzakta farklı bir odada bulunuyordu. Bizim bu tünelden güvenli bir şekilde ulaşmamız mümkün olmayacaktı. Çalışma enkaz sorumlusu Afad yetkilisi ve İBB İtfaiye ekip lideri ile birlikte yapılan toplantı ve alınan karar doğrultusunda farklı bir strateji ile sürdürülecekti.  Ne mutlu ki sevgili Elif’e 42 saatlik bir çalışmadan sonra ulaşılabildi. 

TİLKİ UYKUSU NEDİR?

Tilki uykusu, uyumakla uyumamak arasını, ya da bir gözü açık uyumak gibi halleri tasvir etmek için kullanılıyor Bir ses, tıkırtı duyup hemen uyananlar için söylenmiştir.

CRUSH (EZİLME) SENDROMU NEDİR?

Crush Sendromu; ezilme biçiminde yaralanma, uzun süreli sıkışma ve hareketsizlik sonucunda ortaya çıkar. Belirgin doku zedelenmesi ve kas nekrozu vardır. Kasların aşırı derecede ezilmesi, hızlı ve etkili bir tedavi uygulanmadığı durumda ölümle sonuçlanabilecek bir sürece ilerleyebilir.

DEPREM ÖNCESİNDE, SIRASINDA YA DA ENKAZ ALINDA YAPILMASI GEREKENLER

GEA Arama Kurtarma Ekoloji ve İnsani Yardım Grubu, deprem öncesinde, sırasında ya da enkaz altında yapılması gerekenleri bir videoda toparladı. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

GEA Arama Kurtarma Ekoloji ve İnsani Yardım Grubu olarak deprem öncesinde, sırasında ya da enkaz altında yapılması gerekenleri bu videoda toparladık. Afetlere karşı hazırlıklı olmak hayat kurtarır bu nedenle 17 Ağustos depremi yıldönümü yaklaşırken "Vaktinden Önce Mutsuz Olma /Afetlere Hazırlıklı Ol!" diyor sizi 16 Ağustos'ta Bünyamin Sürmeli ile birlikte gerçekleştireceğimiz "Vaktinden Önce Mutsuz Olma /Afetlere Hazırlıklı Ol!" temalı canlı yayınımıza davet ediyoruz. Canlı yayına katılmak icin profilimizdeki linkten kayıt olmanız yeterli olacaktır. Bir sorunuz olursa bizimle DM'den iletişime geçebilirsiniz. #GEAAramaKurtarma #GEAKonusmaları #17ağustosuunutmadık #17ağustos1999 #deprem #depremehazırlık #söyleşi #sohbet

A post shared by GEA (@gea_arama_kurtarma) on

- Hazırlık için ne yapmalıyız?

  • Tehlike avı yapın

Deprem sırasında devrilerek, kırılarak kayıp düşmenize ve yaralanmanıza neden olabilecek eşyaları belirleyin ve doğru yerleştirin. 

Deprem anında devrilip çıkış yollarını kapatabilecek eşyaların yerlerini değiştirin.

Eşya ve mobilyalarınızı sabitleyin.

Pencere, kapı, aynalar vb. dağılma tehlikesi olan camlara cam film takın.

Dolap, çekmece vb. mobilyalara kapak kilitleri takın.

  • Yatak yakınında el feneri, düdük, ayakkabı, su bulundurun.
  • Haberleşme planı yapın.

Deprem ve afetler sonrasında sevdikleriniz ve yakınlarınızla nasıl iletişim kuracağınızı önceden planlayın.

Ailenizdeki kişilerle haberleşmek için başka şehirdeki bir yakınınızı iletişim noktası olarak belirleyin.

Deprem sonrasında toplanma ve buluşma noktalarınızı belirleyin.

Çocuğunuzun okuldaki afet planını inceleyin. Okul yönetimi ile görüşün.

  • Afet çantası hazırlayın.

Afet çantası, deprem sonrasındaki ilk 24 saat ihtiyacınız olan şeyleri koyacağınız çantadır.

Yiyecek, su,  mevsimine göre kıyafet, radyo, fener, kişisel eşyalarınız, yedek anahtarlar, resmi belgelerin fotokopileri, vb.

-Deprem esnasında ne yapmalıyız?

Öncelikle sakin olun.

En yakın ve uygun yerde cenin pozisyonu alın.

Bulunduğunuz yeri sallantı durana kadar değiştirmeyin.

Depreme yatakta yakalanırsanız, yataktan yuvarlanın, yatak çevresinde güvenli bir boşluk oluşacaktır.

-Deprem sonrasında ne yapmalıyız?

Ellerinizle vücudunuzu muayene edin.

Ayakkabılarınızı giyin ve yakınlarınızı kontrol edin.

Binayı en kısa sürede tahliye edin.

Ailenizle belirlediğiniz buluşma noktasına gidin.

Telefon yerine sms kullanın.

Artçı depremlere dikkat edin.

-Enkaz altında isek ne yapmalıyız?

Panik yapmayın.

Rastgele bağırmayın.

Nefes ritminizi kontrol edin.

Paniğe karşı kendinize telkin verin; yaşam umudunu koruyacak hayaller kurun.

Dışarıdan gelen sesleri dinleyin ve dışarıya ses verin.


PAYLAŞ

DİĞER YAZARLAR