Koronavirüs iş piyasalarını nasıl etkiledi?

Çin’den tüm dünyaya yayılan koronavirüsün Türkiye’ye yaklaşmasıyla iş piyasaları da areketlenmeye başladı. Birçok sektörde yetkililer virüsün etkilerini değerlendirmek için kriz masası oluşturdu.

Dünya’dan Leyla İlhan ve Mehmet Kaya imzalı habere göre,   Türkiye’nin koronavirüs riski oluşmasının hemen ardından da Sağlık Bakanlığı ile görüşerek gümrüklerde çalışma grubu kurduğu kaydedildi. Bu çalışma gruplarının ithalatı sürekli izlediği, sağlık alanında yapılan uyarılara göre tedbirleri uygulamak üzere sürekli hazır tutulduğu vurgulandı.

Yine Gümrüklerde personelin korunması ve virüsle ilgili olası bir çalışma için teknik donanım ve koruyucu giysi-ekipmanın sağlandığı bildirildi. Virüsün cansız yüzeylerde uzun süre yaşamadığı yönünde Dünya Sağlık Örgütü ve Sağlık Bakanlığının mevcut açıklamaları çerçevesinde Dünya ve Türkiye’de Çin’den mal girişine yönelik henüz bir kısıtlama yapılmadı.

SAĞLIK BAKANLIĞI “BİLİM KURULU” OLUŞTURDU

Koronavirüs’ün küresel risk olarak ilan edilmesiyle birlikte Sağlık Bakanlığı da bir bilim kurulu oluşturdu. Sağlık Bakanı Fahrettin Koca başkanlığında çalışan Kurul, Dünya Sağlık Örgütü, Çin ve diğer ülkelerden gelen bilgilere göre olası tedbirleri tartışıyor.

Bakanlık, bu süreçte teşhis süresini kısaltan bir tanı kitinin üretilmesi başarılmıştı. Bu tanı kitinin riskli görülen havalimanı, kara yolcu giriş kapılarına da gönderildiği belirtildi.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, alınan tedbirlere yönelik yaptığı açıklamada, ilk aşamadan itibaren sınır kapıları, valilikler ve Sağlık Bakanlığı teşkilatının tamamına bilgi verildiği ve olası her türlü riske karşı eğitim verildiğini açıkladı. İstanbul, Gürbulak gibi riskli ülkelerden seyahat edenlerin giriş-çıkış yaptığı yolcu gümrük kapılarında da termal kameralar kurulmuştu. Sağlık Bakanlığı, Türkiye’nin yolcu girişi yapan hudut kapılarında 24 saat boyunca sağlık personeli görevlendirmişti. Bu sağlık personeli gerekli görürse pasaport öncesi sağlık kontrolü yapabiliyor. Bakanlık, boş durumda olan Ankara’daki Zekai Tahir Burak hastanesini daha önce Çin’in Wuhan kentinden getirilen kişilerin karantinası için hazırlamıştı. Son olarak İran’dan gelen yolcu uçağındaki bazı yolculardaki risk nedeniyle uçak bu nedenle Ankara’ya yönlendirildi ve riskli kişiler bu hastanedeki karantina merkezine alındı. Bakanlık, sınır bölgeleri dahil riskli görülen her yer için koruyucu elbise ve maskeleri gönderdiklerini açıkladı.

HANGİ SEKTÖR NASIL ETKİLENİYOR?

İtalya’da yakın zamanlı yurtdışı turlarında iptaller yaşandığını belirten Prontotour Yönetim Kurulu Başkanı Ali Onaran, İtalya gitmekten korkan misafirler için değişiklik hakkı tanıdıklarını söyledi. Koronavirüs sebebiyle yakın dönemli satışların Uzakdoğu’da yüzde 40, Avrupa’da yüzde 20 düştüğünü, İtalya’da düşüşlerin daha yüksek olduğunu ifade eden Onaran, genel yurtdışı satışlarında yüzde 30 düşüş olduğunu belirterek, “Türkler de çoğunlukla bir bekleme gör politikası var. Yakın dönemde seyahat etmeye korktuk” dedi.

TURİZMDE ASIL RİSK TALEP GERİ DÖNDÜĞÜNDE...

Koronavirüsden en çok İstanbul, Çanakkale, Kapadokya ve Denizli bölgelerinin etkilendiğini dile getiren ETİK Başkanı Mehmet İşler, ilk darbesini 7 günlük otobüs seyahatlerine vurduğunu kaydetti. Kapadokya’da özellikle baloncuların zor durumda kaldığını ifade eden İşler, “Kuşadası ve İzmir’de kaotik ortamdan nasibini aldı” dedi. Özellikle İran pazarında da kayıpların fazla olacağını belirten İşler, Van ve İstanbul’u etkileyeceğini ifade etti. Virüsle beraber asıl tehlikenin seyahatleri erteleme ve seyahat etme hevesinin azalması olduğuna dikkat çeken İşler, “İran ve Çin pazarı dışında Avrupa tarafında da bir durgunluk oluştu. Herkes de güvence olarak evde kalma isteği oldu. Tatil almak yerine bekle ve gör dönemine girildi. Virüsün etkisinin Mart ve Nisan ayında havaların ısınmasıyla azalacağını düşünüyoruz. O zaman da erken rezervasyon döneminde alamadığımız rezervasyonlar bizi zora sokacak. Tur operatörleri, otellerin boşluğundan yararlanarak fiyat kırılma yoluna gidebilir. Önemli olan bu taleplere direnmek” dedi.

‘ERTELENEN FUAR SATIŞLARIMIZA OLUMSUZ YANSIYACAK’

Çekiçler Mermer Yönetim Kurulu Başkanı Metin Çekiç, Mart’ta düzenleneceği ilan edilen ve Türk ihracatçıların da katılmak üzere hazırlık yaptığı fuarın ileri bir tarihe ertelenmesinin, Türk mermercilik sektörü için bir kayıp olduğunu ifade etti.

Türkiye’nin toplam maden ihracatının 4,5 milyar dolar olduğu, bunun da 1,3 milyar dolarının da tek başına Çin’e yapıldığına dikkat çeken Çekiç, Çin’deki salgın nedeniyle satışların durduğunu ifade etti. Çekiç, şunları kaydetti: “Bu sene Mart ayında Çin’de düzenlenecek ve Türk ihracatçılarının da katılacağı doğaltaş fuarı ertelendi. Seyahatlerin iptal edilmesi, müşterilerin Türkiye’ye gelememesi, özellikle mermer blok ihracatçılarını zora soktu. Doğaltaş sektöründe, müşterilerin gelip, blokları yerinde incelemesi gerekiyor. Korona virüsü nedeniyle iki ülke arasındaki seyahat ve sevkiyatlar durdu, projeler ertelendi. Türk mermer ve maden ihracatçıları zor duruma düştüler. Korona virüsü nedeniyle yaşadığımız bu sıkıntılardan dolayı maden ruhsatlarından kaynaklanan ve ödenmesi gereken yıllık ruhsat bedeli, devlet hakkı, her türlü vergi ve ceza bedelinin mücbir sebep kapsamında ertelenmesi ve taksitlendirilmesi gerekmektedir. Madencinin, mermercinin üzerindeki devlet yükünün azaltılması gerekmektedir. Blok pazarında yaşanan bu daralma, işlenmiş mermerde fırsata dönüştürüyor. Çin’den alım yapan Amerikalı, Ortadoğulu, Uzakdoğulu ve Avrupalı müşteriler Türkiye’ye yöneliyor. Şu anda gelen taleplerde işlenmiş mermer ihracatımızın artacağını gösteriyor.”

 

 


PAYLAŞ